Zabezpieczenie domowej instalacji przed przepięciami

Tylko kompleksowa ochrona zabezpieczy nas i nasz dobytek przed tragicznymi czasami skutkami wyładowań atmosferycznych.

Zbliża się okres burz z piorunami. Pośrednie czy bezpośrednie działanie wyładowań atmosferycznych może powodować uszkodzenie instalacji  urządzeń elektrycznych i elektronicznych.

Szczególnie nieodporne na gwałtowne skoki napięcia w sieci są obwody elektroniczne w urządzeniach AGD, komputerach, radiach, telewizorach oraz sterownikach w piecach CO. Jak je zabezpieczyć? Co należy zrobić, aby chronić siebie i swój dom przed powstawaniem przepięć oprócz odłączenia mienia od źródła zasilania?

 

Czym jest przepięcie? To wzrost napięcia powyżej wartości znamionowej, która określa optymalną, bezpieczną wysokość napięcia, z jaką może pracować urządzenie.

 

W budynkach mogą występować dwa rodzaje przepięć – przepięcia zewnętrzne i przepięcia wewnętrzne.

Przepięcie wewnętrzne – czyli inaczej systemowe, powstają najczęściej w wyniku zwarcia, doziemienia bądź przełączenia. Przepięcia wewnętrzne mogą grozić porażeniem lub wywołać pożar.

Przepięcia zewnętrzne – nazywane również atmosferycznymi, to przepięcia wywoływane przez uderzenie pioruna. Na tego typu przepięcia najbardziej narażone są wysokie budynki oraz domy stojące na otwartej, pustej przestrzeni.

 

JAK ZABEZPIECZYĆ DOM PRZED KAŻDYM RODZAJEM PRZEPIĘĆ?

Montaż samej instalacji odgromowej ochroni dom przed ewentualnym pożarem wywołanym burzą. Jednak nawet po montażu zwodów (drutów na dachu przyjmujących pioruny), wszystkich przewodów i uziomów (stalowych elementów wbitych w grunt) mogą pojawić się nieprzewidziane skoki napięć w urządzeniach elektronicznych.

 

Pamiętaj, montażem instalacji odgromowej powinni zajmować się specjaliści, którzy wiedzą dokładnie, ile m3 przewodów muszą użyć i jakiej powinny być one jakości. Założenie piorunochronu przez osoby, które się na tym nie znają, może nie tylko sprawić, że Twój dom nie będzie chroniony przed burzą, lecz także zwiększy szansę na uderzenie pioruna w mieszkanie.

 

Instalacja przeciwprzepięciowa wewnętrzna musi być zainstalowana w każdym domu!

 

Aby zabezpieczyć urządzenia i wszystkie instalacje, powinieneś zainstalować ochronniki przepięciowe klasy 1, 2 lub 3.

Ochronniki klasy 1 (inaczej – klasy B) – zabezpieczają przed bezpośrednim i bliskim uderzeniem pioruna. Są więc najlepszym uzupełnieniem instalacji odgromowej. Ochronniki te montuje się w połączeniu kablowym.

Ochronniki klasy 2 (inaczej – klasy C) – zabezpieczają urządzenia elektryczne przed przepięciami komutacyjnymi (łączeniowymi). Ochronniki klasy 2 są montowane w rozdzielnicach.

Ochronniki klasy 3 (inaczej – klasy D) – zabezpieczają zwłaszcza bardzo czułe i drogie urządzenia elektroniczne. Montuje się je bezpośrednio przy sprzętach, czyli w gniazdkach elektrycznych lub listwach z ochroną.

 

Montażem wszystkich ochronników powinien zająć się profesjonalny elektryk, który dokładnie zna układ przewodów w mieszkaniu. Wyjątkiem są jedynie ochronniki klasy 3 montowane bezpośrednio na urządzeniu lub specjalne listwy ochronne.

 

Kompleksowa ochrona

Aby do minimum ograniczyć a nawet wyeliminować zagrożenie przepięciami, należy zadbać też o zabezpieczenie szczególnie narażonych na uderzenia piorunów elementów budynku. Jednym z takich jest np. antena telewizyjna. Dostęp do bezpłatnej cyfrowej telewizji wymaga często zamontowania anteny zewnętrznej. Stanowi ona łatwy cel wyładowania i dlatego konieczne jest zarówno jej efektywne uziemienie, jak i wyposażenie instalacji antenowej w ogranicznik klasy D.

 

Innym sposobem neutralizowania zagrożeń wynikających z uderzenia pioruna jest stosowanie tzw. połączeń wyrównawczych – elektrycznych, mało oporowych, łączących z sobą wszystkie elementy przewodzące, dzięki czemu uzyskują one zbliżony potencjał. Powinny one dotyczyć wszystkich instalacji przewodzących i metalowych elementów budynku. Połączenia te mogą być bezpośrednie lub pośrednie, a także główne, dodatkowe, miejscowe, nieuziemione.

Instalacja połączeń wyrównawczych głównych wykonywana jest poprzez połączenie przewodami wyrównawczymi oddalonych od siebie metalowych elementów konstrukcji budynku, fragmentów metalowych rur, uziomu instalacji odgromowej, przewodu ochronnego. Są one podpinane do szyny wyrównawczej (tzw. ekwipotencjalnej), połączonej z punktem neutralnym rozdzielnicy elektrycznej. Z kolei połączenia wyrównawcze miejscowe nie wymagają stosowania szyny głównej.

 

Pamiętajmy, że tylko kompleksowa ochrona wewnętrzna i zewnętrzna zabezpieczy nas i nasz dobytek przed tragicznymi czasami skutkami wyładowań atmosferycznych. Nie powinno się na tych zabezpieczeniach oszczędzać, ponieważ skutki zaniechania mogą być o wiele bardziej kosztowne niż montaż instalacji odgromowej i ochrony przepięciowej.


Opublikowano:

Mentax na Facebook'u